Şiirleri çağdaş Urdu ve Fars edebiyatının en önemli yapıtları arasında yer alır. Hindistan’daki Müslümanların bağımsızlık mücadelesini ilk dile getiren isimlerden olmuştur. Türk edebiyatında ise Mehmet Akif Ersoy ile benzer bir konuma sahiptir.
1873’te Pakistan’ın Pencap eyaletine bağlı Siyalkut kentinde doğdu. İlk eğitimini Kur’an üzerine aldı. Medresede Arapça ve Farsça öğrenerek İslam edebiyatına yöneldi. Lahor’da yüksek öğrenimini tamamladıktan sonra Doğu Dilleri Fakültesi’nde hoca oldu. Bu dönemde şiirleri yayımlanmaya başladı.
1905’te Londra’ya giderek Cambridge Üniversitesi’nde felsefe ve iktisat okudu. Burada İslami konularda konferanslar verdi. Daha sonra hukuk diploması aldı ve Almanya’ya geçerek Münih Üniversitesi’nde felsefe doktorası yaptı. 1908’de Hindistan’a döndüğünde büyük ilgiyle karşılandı.
Şiirlerinde Mevlâna’nın etkisi büyüktür. “Siyaset; çalışmak, izzet ve şerefe davet etmektir” düşüncesiyle halkını yönlendirmiştir. Müslüman Hintli mücahitler adına yazdığı şiirlerle İngiliz sömürüsüne karşı hareketlenmede ve Pakistan’ın kuruluşunda önemli rol oynamıştır.
Kurtuluş Savaşı yıllarında Pakistan halkını örgütleyerek Türk milli mücadelesine destek sağladı. Toplanan 1,5 milyon sterlin Ankara hükümetine gönderildi; bu meblağ daha sonra Türkiye İş Bankası’nın kuruluşunda ve Cumhuriyet Halk Partisi’nin finansmanında kullanıldı.
Uzun süren bir hastalık sonunda 21 Nisan 1938’de Lahor’da vefat etti.
Eserleri (seçme)
Esrâr-ı Hodî (Esrar ve Rumûz) – 1915
Rumûz-i Bî-hodî – 1918
Peyâm-ı Maşrik (Şarktan Haber) – 1924
Bâng-ı Derâ – 1924
Zebûr-i Acem – 1927
Cavidname – 1932
Misafir – 1934
The Reconstruction of Religious Thought in Islam – 1934
