1768 (1182) – 1814 (1229) • Anapolu (Mora) – Osmanlı Devleti
Divan şairi · 18. yüzyıl · Anadolu – Osmanlı – Türkiye
Seyyid Mehmed Emin Efendi 1182/1768 yılında Mora’nın Anapolu kasabasında doğdu.
Ailesi “Karayılan-zâde” lakabıyla tanındı ve şair şiirlerinde Sabrî mahlasını kullandı.
Dört yaşında geçirdiği çiçek hastalığı sebebiyle görme yetisini kaybetti, bu durum bazı kasidelerinde
kendisinin de dile getirdiği bir husustur.
Kaynaklarda ailesi ve tahsiline dair ayrıntılı bilgi bulunmaz; ancak kızının doğumu için yazdığı tarih
manzumesinden evli olduğu anlaşılmaktadır. Gençlik yıllarını âlim, ârif ve ediplerin meclislerinde
geçirdiği, çevresinde saygı duyulan bir şair olduğu bilinmektedir. Abdurrahman Sâmî Paşa tarafından
kaleme alınan hâl tercümesinde Mora’da nakîbü’l-eşrâflık yaptığı belirtilirse de,
âmâ oluşu sebebiyle bu görevi fiilen yürütüp yürütmediği kesin değildir.
Sabrî hayatının tamamını Mora’da geçirdi ve 1229/1814 yılında doğduğu yer olan Anapolu’da vefat etti.
Şairin aslında daha hacimli, “mükemmel” bir Dîvân tertip ettiği, fakat bu nüshanın kaybolduğu
ifade edilir. Günümüze ulaşan daha küçük hacimli Dîvân’ı ile Tuhfe-i Sabrî adlı eseri
sayesinde şiir dünyası hakkında fikir sahibi olunabilmektedir.
Şair, Dîvân’ında Farsça ve Arapçayı yeterince bilmediği için şiirlerini arzu ettiği mükemmellikte
yazamadığından yakınır. Bazı gazellerinde hayal ve kelime seçiminde tekrarlar görülse de, âmâ olmasına
rağmen tasvirlerinin canlılığı ve renk zenginliği onun kuvvetli bir şair olduğunu gösterir.
Abdurrahman Sâmî Paşa, Sabrî’yi belâgat sahasında “ikinci Ferezdak”a benzetir.
Mevcut Dîvân’da hiciv yönü çok belirgin değildir; kasideleri ise dil ve üslup bakımından oldukça
başarılı kabul edilir.
Eserleri (seçme)
Şiir Kitapları
Dîvân — Kayıp olduğu belirtilen büyük Dîvân’ına göre daha küçük hacimli bir eserdir.
19 kaside, 5 kıta, 7 tarih, 2 mesnevi, 1 terkib-i bend, 10 şarkı, 101 gazel, 11 rubai ve 35 müfret olmak üzere
toplam 191 manzume içerir. Nüshaları esas alınarak tenkitli metni hazırlanmıştır.
Diğer Çalışmalar
Tuhfe-i Sabrî — Tuhfe-i Vehbî’ye yazılmış Türkçe, Farsça ve Rumca nazirelerle
ilişkili bir çalışma olup Farsça-Türkçe sözlük mahiyetindedir. Çorum Hasan Paşa İl Halk Kütüphanesi’nde
kayıtlıdır ve modern neşri yapılmıştır.
Çevirilerden
Bilinen müstakil bir tercüme eseri yoktur.
Ödüller
Klasik dönem Osmanlı şairleri arasında yer aldığından, günümüz anlamında bir ödül kaydı bulunmamaktadır.
