Latîfî
Tezkire Yazarı · Divan Şairi · Münşî
(Divan / Yazılı Edebiyat / 16. Yüzenyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)
Asıl adı Abdüllatif olan ve Akşemseddin’in oğlu Hamdi Çelebi’nin soyundan gelen Latîfî, 1490-1491 yıllarında Kastamonu’da doğdu. Tahsiline burada başlayıp yirmili yaşlarında İstanbul’a geçti ve devrin defterdarı İskender Çelebi’ye sunduğu mensur bahâriyye sayesinde Belgrad İmareti kâtipliğine atandı. Kanûnî Sultan Süleyman döneminde sunduğu kasidelerle in‘âm alan şair, 1546 yılında ünlü tezkiresini padişaha takdim ederek Ebû Eyyûb-i Ensârî Vakfı kâtipliği görevine getirildi. Yaşamının son döneminde Mısır’dan Yemen’e doğru seyahat ederken, 1582 yılında bindiği geminin batması sonucu boğularak vefat etti.
Edebî Kişiliği
Dönemin hükümdar ve devlet adamlarından beklediği ilgiyi göremeyen Latîfî, şiirden ziyade inşâ (nesir) alanına yönelmiş ve kendisini şairlerden çok başarılı bir münşî olarak konumlandırmıştır.
Eserleri
- Tezkiretü’ş-şuarâ: Türk edebiyatının en önemli biyografi kaynaklarından biridir.
- Evsâf-ı İstanbul
- Fusûl-i Erbaa
- Nazmü’l-cevâhir
- Sübhatü’l-uşşâk
- Enîsü’l-fusahâ
- Evsâf-ı İbrâhim Paşa
- Esmâü süveri’l-Kur’ân
Anı keşf eylemek câhillerindür
Murg-i vahşî kafesde yahşîdür
Nice cânlar revân dehâna gele
Bibliyografya
Latîfî, Tezkire, haz. Mustafa İsen, Ankara 1990; haz. Rıdvan Canım, Ankara 2000.
Âşık Çelebi, Meşâirü’ş-şuarâ.
Kınalızâde Hasan Çelebi, Tezkire.
Bu madde, TDV İslâm Ansiklopedisi maddesinden özetlenerek hazırlanmıştır.