Ârif Eren (turgutlulu) Hayatı ve Şiirleri

EREN, Ârif Eren

(d. 1887-1888? / ö. 08.05.1967)
Mutasavvıf, Tekke Şairi ve Deniz Subayı (20. Yüzyıl / Anadolu-Osmanlı-Türkiye)

1887-1888 yıllarında günümüzde Manisa’ya bağlı olan Turgutlu ilçesinde doğmuştur. Dedesi Turgutlu Uşşâkî meşayıhından Hüseyin Hakkı Baba, babası İzzet Efendi, annesi ise Ümmühan Bacı’dır. Erken yaşta babasını kaybetmesi üzerine, dedesinin kabrini ziyarete gelen Uşşâkî halifesi Mehmed Emin Tevfikî Efendi’nin himayesinde 10-11 yaşlarında tahsil için İstanbul’a gitmiştir. İstanbul’da Bahriye Çarkçı Ameliyat Mektebi’ne kaydolarak 1905-1906 (H. 1323) yılında mülazım-ı evvel rütbesiyle mezun olmuş ve Uşşâkî tarikatına intisap etmiştir.

Mezuniyetinin ardından Çanakkale filosundaki Mukaddeme-i Hayr gemisinde göreve başlamış, Çanakkale’de şeyhinin yönlendirmesiyle Tâlib İrşâdî’nin halifesi Ahmed Şücâeddîn Baba’ya intisap ederek kızı Şâdiye Hanım ile evlenmiştir. Seddülbahir Işıldak Komutanlığı vazifesini yürüten Ârif Eren, 1916-1917 yıllarında yüzbaşılığa yükselmiş ve aynı yıl şeyhinden Uşşâkî tarikatı hilafeti almıştır. 1923’te donanmadan emekliye ayrıldıktan sonra Çanakkale Nâfia teşkilatında makinistlik ve öğretmenlik yapmış, 1936’da ikinci kez emekli olmuştur. Bir dönem inzivaya çekildikten sonra 1946’da memleketi Turgutlu’ya yerleşmiş, "Meram Bağı" adını verdiği bağında ziraatle uğraşıp talebelerini irşad ederek eserlerini kaleme almıştır. 8 Mayıs 1967’de vefat etmiş ve Turgutlu Mezarlığı’na sırlanmıştır.

Uşşâkî (İrşâdiyye) Tarikat Silsilesi:

Abdullah Sâlâhî → Mehmed Zühdî → Ali Gâlib Vasfî → Mehmed Tevfik → Ömer el-Hulûsî → Şeyh Hüseyin Hakkı → Tâlib İrşâdî → Ahmed Şücâeddîn → Ârif Eren

Edebî ve Tasavvufî Şahsiyeti

Ârif Eren, eserlerinde şekilden ziyade manaya ağırlık veren klasik tekke şiiri geleneğinin 20. yüzyıldaki önemli temsilcilerindendir. Hem aruz hem de hece veznini kullanarak gazel, tevhid, naat formlarının yanı sıra ilahi ve nefesler nazmetmiştir. Şiirlerinde ve nesirlerinde ilahî aşk, vahdet-i vücûd, tecelli, devir nazariyesi ve Ehl-i Beyt sevgisi temel izlekleri oluşturur. Döneminin ilim erbabına, Diyanet İşleri Başkanlığı'na ve yabancı devlet başkanlarına mektuplar göndererek İslam hakikatini anlatma gayreti gütmüştür.

Eserleri

Eser Adı	Yayınevi / Yer	Yıl	Türü
Beşerde Hayat ve İrade Kuvveti Nedir?	Bilgi Matbaası / İzmir	1938	Sohbet / Felsefe
Arif Eren Kuddise Sırrehu Hazretlerinin Dîvânı	Ege Basımevi / Turgutlu	1969	Şiir
Dîvân-ı Kebîr	(Yayımlanmamış / Ciltli nüsha)	-	Şiir (Divan)

Kaynakça

Akkuş, Mehmet; Ali Yılmaz (2006). Osmanzâde Hüseyin Vassâf, Sefîne-i Evliyâ, C. 4, İstanbul: Kitabevi Yay.
Eren, Arif (1938). Beşerde Hayat ve İrade Kuvveti Nedir? Nesli Beşerden Âdem ve İnsanlara Yeni Felsefe Dersleri, İzmir: Bilgi Matbaası.
Eren, Arif (yty). Dîvân-ı Kebîr.
Eren, Hakkı (1969). Arif Eren Kuddise Sırrehu Hazretlerinin Dîvânı, Turgutlu: Ege Basımevi.
Pehlivan, Gürol (2018). “Turgutlulu Uşşakî Şeyhi Ârif Eren’de Devir Anlayışı”, C.I. Uluslararası Turgutlu Sempozyumu Bildirileri, Turgutlu Belediyesi Kültür Yay., s. 103-113.