Nuri Pakdil
(d. 1934, Kahramanmaraş – ö. 18 Ekim 2019, Ankara)
Yazar, düşünür; Edebiyat dergisinin kurucusu (“Kudüs Şairi”)
Kahramanmaraş'ta 1934'te dünyaya gelen Nuri Pakdil, ailesinin tavrı nedeniyle eğitim hayatını aralıklarla sürdürdü. İlkokuldan itibaren yazmaya başlayan Pakdil, ortaokulda iken tanıştığı “Büyük Doğu” dergisiyle hem düşünce hem de yazı macerasına ivme kazandırdı.
“Bir Yazarın Notları”nda ailesinin okula bakışını anlattı…
Lise ve Üniversite
Maraş Lisesinde (1954–55) arkadaşlarıyla Hamle dergisini çıkardı. İstanbul Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Kahramanmaraş’ta Demokrasiye Hizmet ve Gençlik gazetelerinde yazdı; bir süre Yeni İstiklal gazetesinin sanat sayfalarını düzenledi.
Mesleki Yaşam ve Dergiler
1965’te bir bakanlıkta hukuk müşaviri olarak göreve başladı; 1967’de DPT’de çalıştı. Ardından yazarlığa yöneldi. Sezai Karakoç ve Necip Fazıl Kısakürek’le yakın ilişki kurdu.
1969–1984 arasında, Rasim Özdenören, Erdem Bayazıt ve Akif İnan’la birlikte Edebiyat dergisini yayımladı. 1972’de Edebiyat Dergisi Yayınlarını kurdu. Dergi çevresinde çok sayıda yazar ve şair yetişti.
Edebi Kişiliği ve Görüşleri
Paris izlenimlerinden oluşan Batı Notları ile tanındı; Biat, Bir Yazarın Notları, Bağlanma, Klas Duruş, Edebiyat Kulesi, Sükût Suretinde gibi eserleriyle deneme türünün önde gelen adları arasına girdi. Kendini “antikapitalist, antifaşist, antisiyonist…” bir yazar olarak tanımladı; “Benim için yazı yazmak bir bakıma savaşmaktır.” dedi.
Kudüs Sevgisi
“Yüreğimin yarısı Mekke’dir, geri kalanı Medine’dir; üstünde bir tül gibi Kudüs vardır.” sözüyle bilinir. 2015’te 81 yaşında Kudüs’e giderek Mescid-i Aksa’da cuma namazı kıldı. Anneler ve Kudüsler şiiri en çok bilinen eserlerindendir.
Ödüller
2013 Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü; 2014 Necip Fazıl Saygı Ödülü; 2019 Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü (Edebiyat).
Vefat
Nuri Pakdil, üst solunum yolu enfeksiyonu nedeniyle kaldırıldığı Ankara Şehir Hastanesi’nde 18 Ekim 2019’da vefat etti; cenazesi Hacı Bayram Veli Camisi’nden kaldırılarak Taceddin Dergâhı’na defnedildi.
Eserlerinden Seçmeler
- Umut (oyun, 1974)
- Harikalar Tablosu (çeviri, 1974)
- Ay Operası (çeviri, 1975)
- Bağlanma (deneme, 1979)
- Put Yapımevleri (oyun, 1980)
- Bir Yazarın Notları I–II (deneme, 1980–1981)
- Edebiyat Kulesi (deneme, 1984)
- Derviş Hüneri, Arap Saati, Klas Duruş (1997)
- Osmanlı Simitçiler Kasidesi (şiir, 1999)
- Bakır Dönemi (oyun, 2014)
