Yaşamının büyük bölümünü Sivas’ın Yıldızeli ilçesi Banaz köyünde geçirdi.
Kanunî Sultan Süleyman ile İran Şahı I. Tâhmasb döneminde yaşadı.
Osmanlı’ya karşı isyana katıldığı ve İran lehine casusluk yaptığı iddiasıyla
Hızır Paşa tarafından Sivas’ta idam edildi. Ölüm tarihi konusunda farklı görüşler vardır (1547–1551 veya 1587–1590).
Şiirlerinde Allah, Hz. Muhammed, Hz. Ali, On İki İmam ve Ehl-i Beyt sevgisini işledi.
Sosyal konulara değinerek halkı uyaran nefesler söyledi.
Alevi geleneği içinde yetişti ve Hakk-Muhammed-Ali motifini şiirlerinde öne çıkardı.
Erdebil’de medrese eğitimi görse de Divan edebiyatından etkilenmedi.
Yedi Ulu Ozan’dan biri olarak kabul edilen Pir Sultan, Osmanlı bürokrasisine karşı tavrıyla bilinir.
Deyişlerinde eski Türk kültürünü ve Alevi inancını yansıttı.
Ölümü ve deyişleri, Anadolu halk kültüründe derin bir iz bıraktı.
Hakkında Yapılan Araştırmalar ve Çalışmalar
Sadeddin Nüzhet Ergun – Pir Sultan Abdal (1929)
Abdülbaki Gölpınarlı & Pertev Naili Boratav – Pir Sultan Abdal (1943)
Cevdet Kudret – Halk Şiirinde Üç Büyükler II: Pir Sultan Abdal (1965)
Cahit Öztelli – Pir Sultan Abdal - Bütün Şiirleri (1971)
Memet Fuat – Pir Sultan (1977), Pîr Sultan Abdal Yaşamı Sanatçı Kişiliği Yapıtları (2001)
Asım Bezirci – Pir Sultan - Yaşamı, Kişiliği, Sanatı, Etkisi, Bütün Şiirleri (1986)
Esat Korkmaz – Pir Sultan Abdal - Üçüncü Ölmem Bu Hain (2005)
Ali Haydar Avcı – Osmanlı Gizli Tarihinde Pir Sultan Abdal, Bize de Banaz’da Pir Sultan Derler
Öner Yağcı – Pir Sultan Abdal - Yaşamı ve Bütün Şiirleri
Aytekin Özen – Susmayan Nefes - Pir Sultan Abdal (2007–2009 tiyatro)
Hasan Aktaş – Yeni Türk Şiirinde Pir Sultan Abdal Okulu (2006)
Diğer araştırmacılar: Erol Toy, Sabahattin Eyüboğlu, Mehmet Bayrak, Muzaffer Uyguner, Gürbüz Şimşek, Ahmet Özdemir vb.